Zabezpieczenie na majątku zagranicznym jest warte tyle, ile wynosi rzeczywista wartość aktywów dłużnika po odjęciu wszystkich obciążeń. Ustalenie tej wartości wymaga weryfikacji w rejestrach kilku jurysdykcji przed przyjęciem zabezpieczenia — nie po.

Co ustala raport
Profil majątkowy dłużnika: składniki aktywów, obciążenia rejestrowe, postępowania upadłościowe i restrukturyzacyjne, wpisy sankcyjne. Źródła: rejestry urzędowe jurysdykcji aktywu.
Warunek dostępu
Część rejestrów wymaga krajowego identyfikatora lub oświadczenia o uzasadnionym interesie. Raport obejmuje pokonanie tej drogi.
Czego nie ustala
Wartości rynkowej aktywu — to wymaga wyceny rzeczoznawcy. Raport ustala stan rejestrowy, nie wartość rynkową.
Horyzont danych
Każde ustalenie jest opatrzone datą pobrania z rejestru. Dane rejestrowe mają datę ważności: zmiany wpisywane są z opóźnieniem.

Zabezpieczenie a wartość rejestrowa — co sprawdza raport

Zabezpieczenie na majątku zagranicznym obciążone wcześniejszymi wpisami może okazać się bezwartościowe. Rejestr hipoteczny, rejestr zastawów, rejestr postępowań egzekucyjnych — każdy z tych źródeł może ujawnić obciążenie, które wyprzedza roszczenie wierzyciela. Raport ustala kolejność tych obciążeń przed przyjęciem zabezpieczenia.

Profil majątkowy dłużnika obejmuje aktywa identyfikowalne w rejestrach urzędowych: nieruchomości, udziały w spółkach, znaki towarowe, pojazdy zarejestrowane. Aktywów nieujawnionych w rejestrach raport nie ustala — to ograniczenie źródeł, nie metodologii.

Warstwy weryfikacji przed przyjęciem zabezpieczenia
Warstwa Co sprawdzamy Typowe rejestry Ryzyko przy pominięciu
Tożsamość dłużnika Identyfikatory urzędowe, powiązania z podmiotami Rejestr handlowy, KRS lub odpowiednik Zabezpieczenie na podmiocie niebędącym właścicielem aktywu
Własność aktywu Aktualny właściciel, historia przeniesień Księga wieczysta lub odpowiednik zagraniczny Aktywo zbyte przed przyjęciem zabezpieczenia
Obciążenia rejestrowe Hipoteki, zastawy, zajęcia egzekucyjne Rejestr zastawów, rejestr hipoteczny Zabezpieczenie wyprzedzone przez wcześniejszych wierzycieli
Wypłacalność dłużnika Postępowania upadłościowe, restrukturyzacyjne Rejestr upadłości jurysdykcji aktywu Zabezpieczenie w masie upadłościowej — podlegające zawieszeniu
Sankcje i listy blokujące Wpisy na listach sankcyjnych UE, OFAC, ONZ EUR-Lex, OFAC SDN, listy krajowe Naruszenie przepisów sankcyjnych przez samego wierzyciela

Obciążenia wyprzedzające — kolejność wpisów ma znaczenie prawne

W większości jurysdykcji obowiązuje zasada pierwszeństwa według daty wpisu. Wierzyciel hipoteczny wpisany wcześniej jest zaspokajany przed wierzycielem wpisanym później — niezależnie od wartości zabezpieczenia. Raport ustala datę i numer każdego wpisu obciążającego aktywo.

Obciążenia podatkowe i administracyjne mogą nie być widoczne w rejestrze hipotecznym. Część jurysdykcji prowadzi odrębne rejestry zastawów skarbowych. Raport obejmuje oba systemy, jeśli jurysdykcja aktywu je rozdziela.

Postępowanie egzekucyjne wszczęte przed przyjęciem zabezpieczenia może skutkować zawieszeniem możliwości ustanowienia nowego obciążenia. Weryfikacja rejestru postępowań sądowych i egzekucyjnych jest elementem standardowego zakresu raportu.

Dłużnik w postępowaniu upadłościowym lub restrukturyzacyjnym

Wszczęcie postępowania upadłościowego lub restrukturyzacyjnego zmienia status prawny aktywów dłużnika. W wielu jurysdykcjach ustanowienie nowego zabezpieczenia po ogłoszeniu upadłości jest nieskuteczne lub podlega zaskarżeniu. Raport ustala, czy takie postępowanie jest wpisane w rejestrze na datę weryfikacji.

Rejestry upadłościowe różnych jurysdykcji mają odmienne horyzonty danych. Część z nich obejmuje tylko postępowania otwarte po określonej dacie. Raport każdorazowo wskazuje horyzont czasowy weryfikowanego rejestru i wynikające z tego ograniczenie.

Granica tego, co pozwalają źródła

Rejestry urzędowe ujawniają to, co zostało do nich wpisane. Obciążenia nieujawnione — umowne zastawy bez wpisu, cesje wierzytelności, umowy powiernicze — nie są widoczne w żadnym rejestrze publicznym. Raport nie ustala ich istnienia.

Wartość rynkowa aktywu nie jest przedmiotem raportu. Raport ustala stan rejestrowy: kto jest właścicielem, jakie obciążenia są wpisane, czy toczy się postępowanie upadłościowe. Ocena, czy wartość aktywu po odjęciu obciążeń wystarczy na pokrycie wierzytelności, wymaga wyceny rzeczoznawcy i analizy prawnej.

Dane rejestrowe mają datę ważności. Wpis w rejestrze odzwierciedla stan na datę ostatniej aktualizacji przez organ rejestrowy — nie stan bieżący. Zmiany wpisywane są z opóźnieniem, które w różnych jurysdykcjach wynosi od kilku dni do kilku tygodni. Każde ustalenie w raporcie jest opatrzone datą pobrania z rejestru.

Gdzie źródła się rozchodzą

Rozbieżność między rejestrem własności a rejestrem zastawów jest sygnałem wymagającym wyjaśnienia. Aktywo wpisane jako niezabezpieczone w rejestrze hipotecznym może figurować jako przedmiot zastawu w odrębnym rejestrze zastawów skarbowych. Raport zestawia dane z obu systemów i wskazuje rozbieżności.

Rozbieżność między danymi rejestrowymi a danymi z dokumentacji finansowej dłużnika (sprawozdania, bilanse) jest ustaleniem samym w sobie. Jeśli dłużnik deklaruje posiadanie aktywu, który nie figuruje na jego nazwisko w rejestrze — raport to odnotowuje bez interpretacji prawnej.

Jurysdykcje aktywów zagranicznych — specyfika weryfikacji

Każda jurysdykcja prowadzi własne rejestry według własnych zasad dostępu. Część rejestrów jest jawna i bezpłatna — płaci się za pokonanie drogi: rejestrację w systemie, krajowy identyfikator, język, podpis elektroniczny lub oświadczenie o uzasadnionym interesie. Inne rejestry wymagają wykazania interesu prawnego lub są dostępne wyłącznie przez uprawnione podmioty lokalne.

Raport obejmuje jurysdykcje aktywów w Europie, obu Amerykach i wybranych rynkach azjatyckich. Zakres jurysdykcji jest potwierdzany na etapie przyjęcia zlecenia.

Przykładowe systemy rejestrowe według regionu
Region Typ rejestru własności Typ rejestru obciążeń Rejestr upadłości
Europa Zachodnia (UE) Księgi wieczyste lub kataster + KW Rejestr zastawów, rejestr hipoteczny Krajowy rejestr upadłości, EIR dla postępowań transgranicznych
Europa Środkowa i Wschodnia Rejestry gruntów przy sądach lub organach administracyjnych Rejestr zastawów sądowych i skarbowych Rejestr krajowy — różny horyzont czasowy
Wielka Brytania HM Land Registry (Anglia i Walia), Registers of Scotland Companies House charges register The Insolvency Service — Individual Insolvency Register
USA County recorder / assessor (stan i hrabstwo) UCC filing (art. 9 UCC), rejestr stanowy PACER — federalny system sądów upadłościowych
Niemcy Grundbuch (rejestr gruntów przy sądzie) Grundbuch — Abteilung III (hipoteki) Insolvenzbekanntmachungen.de

Co obejmuje każdy poziom

Poziom Cena Co obejmuje Nie obejmuje
Sygnał €590 Weryfikacja tożsamości dłużnika w rejestrze handlowym jurysdykcji aktywu. Sprawdzenie właściciela aktywu w rejestrze własności (jedna nieruchomość lub jeden podmiot). Weryfikacja list sankcyjnych UE, OFAC i ONZ. Weryfikacja rejestru upadłości — horyzont czasowy rejestru wskazany w raporcie. Wynik: raport pisemny z datami pobrania z każdego rejestru. Weryfikacja obciążeń rejestrowych (hipoteki, zastawy). Weryfikacja postępowań sądowych i egzekucyjnych. Więcej niż jeden aktywo lub jeden podmiot. Wycena wartości rynkowej aktywu.
Standardowy €990 Wszystko z poziomu Sygnał. Weryfikacja obciążeń rejestrowych: hipoteki, zastawy sądowe i skarbowe w jurysdykcji aktywu. Weryfikacja postępowań egzekucyjnych w rejestrach sądowych jurysdykcji. Zestawienie kolejności wpisów obciążeń z datami. Identyfikacja rozbieżności między rejestrami. Raport pisemny z mapą obciążeń. Weryfikacja w więcej niż jednej jurysdykcji. Analiza struktury własnościowej powyżej pierwszego poziomu. Wycena wartości rynkowej aktywu. Analiza prawna ustalonych faktów.
Rozszerzony €2200 Wszystko z poziomu Standardowy. Weryfikacja w do trzech jurysdykcji (według wskazania zleceniodawcy). Analiza struktury własnościowej dłużnika: rejestr handlowy, udziałowcy pierwszego poziomu. Weryfikacja powiązanych podmiotów w rejestrach handlowych. Sprawdzenie rejestru upadłości dla podmiotu dominującego (jeśli identyfikowalny). Raport pisemny z mapą aktywów i obciążeń we wskazanych jurysdykcjach. Więcej niż trzy jurysdykcje. Weryfikacja beneficjentów rzeczywistych (dostęp do rejestrów UBO ograniczony po CJEU C-37/20 — zakres potwierdzany indywidualnie). Wycena wartości rynkowej aktywów. Analiza prawna ustalonych faktów. Reprezentacja w postępowaniach.

Najczęściej zadawane pytania

Czy raport zastępuje badanie due diligence prawnika lokalnego?

Raport nie zastępuje analizy prawnej. Ustala fakty rejestrowe: kto jest właścicielem, jakie obciążenia są wpisane, czy toczy się postępowanie upadłościowe. Ocena prawna tych faktów — w tym skuteczność planowanego zabezpieczenia — wymaga analizy prawnika uprawnionego w jurysdykcji aktywu.

Jak długo trwa przygotowanie raportu?

Termin zależy od jurysdykcji aktywu i wybranego poziomu. Poziom Sygnał jest realizowany w ciągu pięciu dni roboczych od przyjęcia zlecenia i potwierdzenia danych wejściowych. Poziomy Standardowy i Rozszerzony wymagają do dziesięciu dni roboczych. Termin jest potwierdzany przy przyjęciu zlecenia.

Jakie dane są potrzebne do zlecenia raportu?

Do uruchomienia weryfikacji potrzebne są: pełna nazwa lub imię i nazwisko dłużnika, kraj i — jeśli znany — krajowy identyfikator podmiotu lub osoby, opis aktywu (adres nieruchomości lub numer rejestrowy podmiotu). Brakujące dane wejściowe mogą ograniczyć zakres weryfikacji — jest to wskazywane w raporcie.

Co oznacza brak wpisu w rejestrze upadłości?

Brak wpisu oznacza brak wpisu w weryfikowanym rejestrze na datę pobrania. Nie oznacza braku postępowania: rejestry mają ograniczony horyzont czasowy, a nowe postępowania mogą być wpisywane z opóźnieniem. Raport każdorazowo wskazuje horyzont czasowy rejestru i datę weryfikacji.

Czy raport obejmuje weryfikację beneficjenta rzeczywistego?

Dostęp do rejestrów beneficjentów rzeczywistych w UE jest ograniczony po wyroku CJEU C-37/20. Zakres dostępny dla konkretnej jurysdykcji aktywu jest potwierdzany indywidualnie przed przyjęciem zlecenia. Weryfikacja UBO nie jest objęta standardowym zakresem żadnego z trzech poziomów.

Zastrzeżenie: Niniejszy raport stanowi zestawienie faktów z rejestrów urzędowych i źródeł publicznych. Ma charakter wyłącznie informacyjny, nie stanowi porady prawnej i nie zawiera oceny prawnej ustalonych faktów. KORDECKI & Partners nie ponosi odpowiedzialności za działania podjęte lub zaniechane na podstawie tego materiału. W sprawie konkretnej sytuacji prosimy o kontakt: info@kordeckipartners.com.

Materiał przygotowany przez Marcina Stolarza, Analityka-Autora i Adwokata w KORDECKI & Partners, przy wsparciu narzędzi AI. Treść podlega weryfikacji merytorycznej i redakcji przez autora przed publikacją.